7 grudnia (1988 roku) trzęsienie ziemi nawiedziło północną Armenię, zabijając co najmniej 25 tysięcy ludzi i powodując ogromne zniszczenia w regionie miast: Leninakan (dziś: Giumri), Spitak i Kirowakan (dziś: Wanadzor). Tego dnia modlimy się za dusze ofiar, oddając hołd ich pamięci.
Poniedziałek, 8 grudnia, to uroczystość Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny (w kośc. rzymskokatolickim).
Poniedziałek jest również świętem świętych Minasa, Grafosa i Hermogenesa, biskupa Aten. Wszyscy trzej ostatecznie zginęli śmiercią męczeńską z rąk cesarza Galeriusza.
Tego samego dnia obchodzimy również, żyjących z jałmużny, Aleksego Rzymskiego (św. Aleksy Wyznawca) i Jana z Konstantynopola, którzy porzuciwszy uroki świata – obaj będąc synami zamożnych rodzin – dobrowolnie wędrowali jako żebracy.
Jest to również święto Korneliusza, rzymskiego setnika. Nieustannie modlił się oraz wspomagał biednych. Podczas wizji otrzymał polecenie od Boga, aby sprowadzić do swojego domu św. Piotra. Korneliusz i jego dom byli pierwszymi poganami, którzy zostali włączeni w poczet chrześcijan.
Tego samego dnia obchodzimy święto jednego z wielkich Ojców Kościoła, św. Polikarpa, patriarchy Smyrny, który był uczniem Jana Ewangelisty, od którego otrzymał sakrę biskupią w 96 roku.
Wtorek, 9 grudnia - uroczystość Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny według kalendarza Kościoła ormiańskiego i święto Zgromadzenia Sióstr Ormiańskich Niepokalanego Poczęcia.
W czwartek, 11 grudnia, obchodzimy święto pięciu świętych męczenników: Eustracjusza, Auksencjusza, Eugeniusza, Mardariusza i Oresta. Pięcioro młodych Ormian z prowincji Sebasta poniosło śmierć męczeńską za wiarę chrześcijańską.
Sobota, 13 grudnia, jest dniem święta patriarchy Jakuba (w języku ormiańskim znany jako Hagop). Pochodzenia syryjskiego, jest jednak ściśle związany z Kościołem ormiańskim, był synem ciotki świętego Grzegorza Oświeciciela, i w dzieciństwie kształcił się u niego w Cezarei. W przyszłości stał się bardzo pożyteczny dla ewangelizacji narodu ormiańskiego. Mówi się, że wspiął się na górę Ararat, skąd przywiózł fragment Arki Noego.
Niedziela 14 grudnia jest piątą niedzielą Postu przed Bożym Narodzeniem. (ilustracja: Vatican News)
Եկեղեցական գիտելիքներ: Դ. Շաբաթ Յիսնակաց (7_14 Դեկտեմբեր 2025):
Յիսնակաց չորրորդ շաբթուան ընթացքին, կը խօսինք ՜՜Աստուծոյ նախախնամութեան՝՝ մասին։ Նախախնամութիւնը կը հոգայ ամէն բան...
Յիսուս ըսաւ. «Մի մտահոգուիք ձեր կեանքին համար թէ ինչ պիտի ուտէք եւ ոչ ալ ձեր մարմնին համար թէ ինչ պիտի հագնիք։ Կեանքը աւելի կ՝արժէ քան սնունդը եւ մարմինը քան հագուստը»։
7 Դեկտեմբեր 1988-ին տեղի ունեցաւ Սպիտակի աւերիչ երկրաշարժը, որ բազմաթիւ զոհ պատճառեց ինչպէս նաև նիւթական ու հոգեկան վնասներ: (...)
‹ Loch w klasztorze Chor Wirap, w którym więziony był
św. Grzegorz Oświeciciel
1 CZERWCA 2024, SOBOTA
– Wyjście z lochu św. Grzegorza Oświeciciela Syrpo Horyn mero Grigori Lusaworczin jeln i wirapen
(Սրբոյ Հօրն մերոյ Գրիգորի Լուսաւորչին ելն ի վիրապէն)
- Błogosławionego Ignacego Malojana Jeranelwujn Ignatios Arkepiskopos Malojani
(Երանելւոյն Իգնատիոս Արքեպիսկոպոս Մալոյեանի)
Św. GRZEGORZ OŚWIECICIEL ur. ok.240, zm. ok. 326 – założyciel i patron Kościoła ormiańskiego, męczennik chrześcijański, apostoł Armenii, Święty Kościoła katolickiego i prawosławnego.
Padł ofiarą prześladowania chrześcijan. Został wrzucony do lochu znajdującego się w kompleksie cytadeli dominującej nad Artaszatem, gdzie przebywał 13 lat, poddawany okrutnym torturom. W języku ormiańskim to miejsce nazywano Chor Wirap (głęboki loch).
W więzieniu dał się poznać jako mąż Boży. Dlatego kiedy władca Armenii Trdat III zachorował na tajemniczą chorobę po egzekucji młodych chrześcijanek Rypsymy i Gajane, wezwano Grzegorza. Ten uleczył króla, który uwierzył w moc wiary chrześcijańskiej. Z wdzięczności nie tylko wypuścił św. Grzegorza na wolność, ale sam wraz ze swoim dworem przyjął chrzest i zaprowadził chrześcijaństwo na nowo.
Armenia stała się oficjalnie pierwszym na świecie krajem chrześcijańskim.
Na niewysokim wzgórzu górującym nad doliną rzeki Araks stanowiącej granicę między Armenią i Turcją, w miejscowości Lusart, 8 km na południe od miasta Artaszat, wznosi się obronny klasztor Chor Wirap (Khor Virap), co znaczy Głęboki Loch. Monastyr nad więziennym lochem jest jednym z najświętszych miejsc Kościoła Ormiańskiego, celem licznych pielgrzymek oraz wycieczek turystycznych. To tu, w dostępnym do zwiedzania lochu o głębokości do 6 m, więziony był i torturowany przez srogiego króla Trdata III, św. Grzegorz Oświeciciel.
Więzienny loch św. Grzegorza jest dostępny dla wszystkich chętnych aby do niego zejść. Powinny korzystać z tego jednak tylko osoby bardzo zdrowe fizycznie i psychicznie, nie cierpiące na klaustrofobię oraz nie bojące się znacznego ograniczenia dostępności tlenu. Zejście jest bowiem pionowe, wąskie, a na dole płoną świeczki.
Miejsce, w którym to się dokonało, stało się narodowym sanktuarium, odwiedzanym przez chrześcijan z całego świata.
Kult św. Grzegorza Oświeciciela do dzisiaj jest bardzo żywy w Armenii. W każdej mszy świętej wspomina się jego imię, a w liturgii ormiańskiej wspomnienie tego świętego obchodzone jest trzykrotnie w ciągu roku. Świetuje się: wejście do lochu św. Grzegorza Oświeciciela (16.03.2024), wyjście z lochu (1.06.2024) i odnalezienia relikwii św. Grzegorza Oświeciciela (15.06.2024).
» więcej o św. Grzegorzu Oświecicielu
Już jako chłopiec postanowił zostać kapłanem. W tym celu pojechał do Libanu, gdzie zamieszkał w klasztorze Matki Boskiej w Bzommar. Tam studiował aż do święceń kapłańskich, które otrzymał w 1896 r. w uroczystość Bożego Ciała. Wtedy przyjął imię Ignacy, na cześć świętego z Antiochii, którego pragnął naśladować.
» artykuł w j. ormiańskim ze strony Ordynariatu
Ormiańskokatolickiego dla Armenii i Europu Wschodniej (2018 r.)
‹ Loch w klasztorze Chor Wirap, w którym więziony był
św. Grzegorz Oświeciciel
1 CZERWCA 2024, SOBOTA
– Wyjście z lochu św. Grzegorza Oświeciciela Syrpo Horyn mero Grigori Lusaworczin jeln i wirapen
(Սրբոյ Հօրն մերոյ Գրիգորի Լուսաւորչին ելն ի վիրապէն)
- Błogosławionego Ignacego Malojana Jeranelwujn Ignatios Arkepiskopos Malojani
(Երանելւոյն Իգնատիոս Արքեպիսկոպոս Մալոյեանի)
Św. GRZEGORZ OŚWIECICIEL ur. ok.240, zm. ok. 326 – założyciel i patron Kościoła ormiańskiego, męczennik chrześcijański, apostoł Armenii, Święty Kościoła katolickiego i prawosławnego.
Padł ofiarą prześladowania chrześcijan. Został wrzucony do lochu znajdującego się w kompleksie cytadeli dominującej nad Artaszatem, gdzie przebywał 13 lat, poddawany okrutnym torturom. W języku ormiańskim to miejsce nazywano Chor Wirap (głęboki loch).
W więzieniu dał się poznać jako mąż Boży. Dlatego kiedy władca Armenii Trdat III zachorował na tajemniczą chorobę po egzekucji młodych chrześcijanek Rypsymy i Gajane, wezwano Grzegorza. Ten uleczył króla, który uwierzył w moc wiary chrześcijańskiej. Z wdzięczności nie tylko wypuścił św. Grzegorza na wolność, ale sam wraz ze swoim dworem przyjął chrzest i zaprowadził chrześcijaństwo na nowo.
Armenia stała się oficjalnie pierwszym na świecie krajem chrześcijańskim.
Na niewysokim wzgórzu górującym nad doliną rzeki Araks stanowiącej granicę między Armenią i Turcją, w miejscowości Lusart, 8 km na południe od miasta Artaszat, wznosi się obronny klasztor Chor Wirap (Khor Virap), co znaczy Głęboki Loch. Monastyr nad więziennym lochem jest jednym z najświętszych miejsc Kościoła Ormiańskiego, celem licznych pielgrzymek oraz wycieczek turystycznych. To tu, w dostępnym do zwiedzania lochu o głębokości do 6 m, więziony był i torturowany przez srogiego króla Trdata III, św. Grzegorz Oświeciciel.
Więzienny loch św. Grzegorza jest dostępny dla wszystkich chętnych aby do niego zejść. Powinny korzystać z tego jednak tylko osoby bardzo zdrowe fizycznie i psychicznie, nie cierpiące na klaustrofobię oraz nie bojące się znacznego ograniczenia dostępności tlenu. Zejście jest bowiem pionowe, wąskie, a na dole płoną świeczki.
Miejsce, w którym to się dokonało, stało się narodowym sanktuarium, odwiedzanym przez chrześcijan z całego świata.
Kult św. Grzegorza Oświeciciela do dzisiaj jest bardzo żywy w Armenii. W każdej mszy świętej wspomina się jego imię, a w liturgii ormiańskiej wspomnienie tego świętego obchodzone jest trzykrotnie w ciągu roku. Świetuje się: wejście do lochu św. Grzegorza Oświeciciela (16.03.2024), wyjście z lochu (1.06.2024) i odnalezienia relikwii św. Grzegorza Oświeciciela (15.06.2024).
» więcej o św. Grzegorzu Oświecicielu
Już jako chłopiec postanowił zostać kapłanem. W tym celu pojechał do Libanu, gdzie zamieszkał w klasztorze Matki Boskiej w Bzommar. Tam studiował aż do święceń kapłańskich, które otrzymał w 1896 r. w uroczystość Bożego Ciała. Wtedy przyjął imię Ignacy, na cześć świętego z Antiochii, którego pragnął naśladować.
» artykuł w j. ormiańskim ze strony Ordynariatu
Ormiańskokatolickiego dla Armenii i Europu Wschodniej (2018 r.)
W poniedziałek, 29 lipca - wspomnienie siedmiu braci Machabejskich i ich matki. Źródła podają różne jej imiona: Miriam bat Tanhum, Solomonia, Szmuni, Hanna - podczas gdy w Kościele ormiańskim jej imię brzmi Szamuna. Ponieśli oni śmierć męczeńską dwa wieki przed Chrystusem, w dniu króla Antiocha. Zostali zamordowani jeden po drugim. Na koniec ich matka, która wcześniej gorąco namawiała swoje dzieci, aby nie ulegały obietnicom brutalnego mężczyzny, poświęciła swoje życie. Ich historię można przeczytać w drugiej księdze Machabejskiej (2 Mch 7, 1-42).
We wtorek, 30 lipca - wspomnienie świętych Kościoła rzymskiego - św. Zofii i jej trzech córek. Święta Zofia była wdową z trzema córkami, o imionach Wiara, Nadzieja, Miłość (gr. Pistis, Elpis, Agape, łac. Fides, Spes,Caritas). Według żywotów świętych żyła w II lub III wieku w Rzymie, za czasów Hadriana I. Kiedy wydało się, że jej rodzina wyznaje Chrystusa, Zofia została wezwana przed namiestnika. Żeby oczyścić się z zarzutów, nakazano jej oddać cześć bogini Dianie, a gdy odmówiła – na jej oczach poddano wymyślnym torturom jej dzieci. Zofia wspierała swe córki i zachęcała je do mężnego przyjęcia męczeństwa. Namiestnik zdumiony nieugiętą postawą kobiety zostawił Zofię przy życiu, lecz po śmierci córek ona z rozpaczy umarła na ich grobie. Inna wersja przekazuje, że święta była torturowana i umarła wraz z córkami.
» Święta Zofia, wdowa, męczennica
W czwartek 1 sierpnia - wspomnienie św. Krzysztofa, męczennika wczesnochrześcijańskiego. Świętego Kościołów katolickiego i prawosławnego. Z powodu braku szczegółowych informacji o św. Krzysztofie, średniowiecze na podstawie imienia („niosący Chrystusa”) stworzyło o nim popularną legendę. Według niej pierwotne imię Krzysztofa miało brzmieć Reprobus (z greckiego Odrażający), gdyż miał on mieć głowę podobną do psa. Wyróżniał się za to niezwykłą siłą. Postanowił oddać się w służbę najpotężniejszemu na ziemi panu. Służył najpierw królowi swojej krainy. Kiedy przekonał się, że król bardzo boi się szatana, wstąpił w jego służbę. Pewnego dnia przekonał się jednak, że szatan boi się imienia Chrystusa. Opuścił więc służbę u szatana i poszedł w służbę Chrystusa. Zapoznał się z nauką chrześcijańską i przyjął chrzest. Za pokutę i dla zadośćuczynienia, że służył szatanowi, postanowił zamieszkać nad Jordanem, by przenosić na swoich potężnych barkach pielgrzymów, idących ze Wschodu do Ziemi Świętej. Pewnej nocy usłyszał głos Dziecka, które prosiło go o przeniesienie na drugi brzeg. Kiedy je wziął na ramiona, poczuł ogromny ciężar, który go przytłaczał – zdawało mu się, że zapadnie się w ziemię. Zawołał: „Kto jesteś, Dziecię?” Otrzymał odpowiedź: „Jam jest Jezus, twój Zbawiciel. Dźwigając Mnie, dźwigasz cały świat”. Pan Jezus miał mu wtedy przepowiedzieć rychłą śmierć męczeńską (która poniósł za panowania cesarza Decjusza ok. 250 roku).
Sobota, 3 sierpnia, to wspomnienie 200 biskupów uczestniczących w Soborze Ekumenicznym w Efezie, którzy zebrali się w 431 roku. Zwołanie zgromadzenia poprzedził konflikt pomiędzy biskupem Konstantynopola Nestoriuszem a biskupem Aleksandrii Cyrylem, który dotyczył poprawności używania pojęcia Matka Boża (Theotokos) wobec Marii, matki Jezusa z Nazaretu. Polemika teologiczna między biskupami toczyła się wokół problemu, w jaki sposób to, co pochodzi od Boga i to, co jest z człowieka, zostało połączone w osobie Jezusa Chrystusa.
Zgromadzenie w Efezie to trzeci sobór powszechny, zwołany 431 do Efezu przez cesarza Teodozjusza II (i współrządzącego z nim Walentyniana III), za zgodą papieża Celestyna I, który przysłał na obrady swoich legatów - pierwszy sobór ekumeniczny, którego dokumentacja zachowała się do czasów współczesnych.